Triển khai lần đầu kỹ thuật lọc màng bụng cho bệnh nhi

      Bệnh nhi là em Tr.B.L. (sinh năm 2013, trú tại xã Đông Thái Ninh, tỉnh Hưng Yên). Theo thông tin từ gia đình, trẻ được chẩn đoán mắc hội chứng thận hư từ khi mới 14 tháng tuổi và đã trải qua nhiều năm điều trị tại Bệnh viện Nhi Trung ương. Đến nay, bệnh tiến triển thành bệnh thận mạn giai đoạn 5, khiến chức năng thận suy giảm nghiêm trọng, cần được điều trị thay thế thận. Bệnh nhi được chuyển về Bệnh viện Nhi Thái Bình để tiếp tục điều trị bằng phương pháp lọc màng bụng.
     Lọc màng bụng là phương pháp điều trị thay thế thận, sử dụng chính màng bụng của người bệnh làm màng lọc tự nhiên. Thông qua catheter được đặt vào khoang màng bụng, dịch lọc chuyên dụng được đưa vào ổ bụng và lưu lại trong khoảng thời gian theo chỉ định. Khi đó, các chất chuyển hóa tích tụ trong máu như urê, creatinin di chuyển qua màng bụng vào dịch lọc theo cơ chế khuếch tán; đồng thời, sự chênh lệch áp suất thẩm thấu giúp đưa lượng nước dư thừa ra khỏi cơ thể. Dịch lọc sau đó được dẫn ra ngoài, mang theo các chất cần đào thải. Quá trình này góp phần kiểm soát tình trạng tích tụ chất thải, cân bằng nước và điện giải ở người bệnh suy giảm chức năng thận.
     Hiện nay, lọc màng bụng có hai phương thức chính. Với lọc màng bụng liên tục ngoại trú (CAPD), việc đưa dịch vào và tháo dịch ra được thực hiện thủ công qua các chu kỳ theo chỉ định. Với lọc màng bụng có máy hỗ trợ (APD), máy chuyên dụng tự động thực hiện các chu kỳ đưa dịch vào, lưu dịch và tháo dịch, thường được bố trí chủ yếu vào ban đêm. Việc lựa chọn phương thức và xây dựng phác đồ điều trị phải căn cứ vào tình trạng lâm sàng, đặc điểm chức năng màng bụng và nhu cầu của từng bệnh nhi.
     Đối với trẻ mắc bệnh thận mạn giai đoạn 5, lọc màng bụng là một trong những lựa chọn điều trị thay thế thận có nhiều điểm phù hợp với đặc điểm lứa tuổi. Phương pháp này không đòi hỏi phải tạo đường vào mạch máu để lọc máu như phương pháp thẩm tách máu, đồng thời có thể được tổ chức linh hoạt tại cơ sở y tế hoặc tại nhà khi đáp ứng đủ điều kiện chuyên môn. Qua đó, trẻ có thêm cơ hội duy trì việc học tập, sinh hoạt và gắn bó với gia đình trong quá trình điều trị kéo dài. Tuy nhiên, hiệu quả điều trị phụ thuộc vào việc lựa chọn đúng chỉ định, tuân thủ quy trình vô khuẩn, theo dõi sát diễn biến bệnh và phát hiện kịp thời các biến chứng, đặc biệt là nhiễm trùng liên quan đến catheter và viêm màng bụng.
     Việc lần đầu tiên triển khai kỹ thuật lọc màng bụng đánh dấu bước phát triển về năng lực chuyên môn của Bệnh viện Nhi Thái Bình trong lĩnh vực thận nhi khoa. Kỹ thuật này góp phần mở rộng lựa chọn điều trị cho trẻ mắc bệnh thận mạn, tạo điều kiện để bệnh nhi được tiếp cận phương pháp điều trị chuyên sâu ngay tại địa phương, giảm bớt khó khăn trong quá trình đi lại và theo dõi bệnh lâu dài. Đây cũng là cơ sở để bệnh viện tiếp tục phát triển các kỹ thuật chuyên môn, nâng cao chất lượng chăm sóc và điều trị bệnh nhi mắc bệnh lý thận.